مشاوره منابع انسانی در کسب و کار

نقش مشاوره منابع انسانی در کسب و کار

مشاوران منابع انسانی به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا فرآیندهای خود را بهبود بخشند و عملکرد کارکنان و کارایی سازمان را افزایش دهند. آنها با ارائه راهکارهای استراتژیک و عملی به مدیران اجرایی و تیم‌های منابع انسانی کمک می‌کنند تا بهترین روش‌ها را برای جذب، نگهداشت و توسعه کارکنان به کار گیرند.

این نقش‌ها شامل طیف وسیعی از وظایف و مسئولیت‌هاست که به طور کلی به چهار دسته اصلی تقسیم می‌شوند، در ادامه به تفصیل به بررسی هر یک از این نقش‌ها می‌پردازیم.

۱. دسته اول: توسعه استراتژی منابع انسانی:

• تحلیل و ارزیابی نیازهای سازمان: مشاوران منابع انسانی با بررسی دقیق نیازهای سازمان و تحلیل محیط داخلی و خارجی، به تدوین استراتژی‌های منابع انسانی می‌پردازند. این استراتژی‌ها باید با اهداف کلان سازمان هماهنگ باشند تا بتوانند به تحقق آنها کمک کنند.
• برنامه‌ریزی نیروی انسانی: یکی از وظایف مهم مشاوران منابع انسانی، برنامه‌ریزی برای تأمین نیروی انسانی مورد نیاز سازمان است. این برنامه‌ریزی شامل تخمین تعداد و نوع مهارت‌های مورد نیاز، زمان‌بندی استخدام‌ها، و برنامه‌ریزی برای توسعه مهارت‌های کارکنان می‌شود.

۲. دسته دوم: بهبود فرآیندهای منابع انسانی:

• طراحی و بهینه‌سازی فرآیندهای استخدام: مشاوران منابع انسانی به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا فرآیندهای استخدامی خود را بهینه کنند. این شامل تدوین آگهی‌های شغلی جذاب، بهبود روش‌های گزینش و مصاحبه، و ارزیابی کارآمدی متقاضیان است.
• مدیریت عملکرد و ارزیابی کارکنان: ایجاد سیستم‌های ارزیابی عملکرد که بتوانند عملکرد کارکنان را به طور دقیق و منصفانه اندازه‌گیری کنند، یکی دیگر از نقش‌های کلیدی مشاوران منابع انسانی است. این سیستم‌ها باید انگیزه‌بخش باشند و به بهبود کارایی کارکنان کمک کنند.
• توسعه و آموزش: مشاوران منابع انسانی برنامه‌های آموزشی و توسعه‌ای را طراحی می‌کنند که به افزایش مهارت‌ها و توانمندی‌های کارکنان کمک می‌کند.

۳. دسته سوم: مدیریت تغییرات:

• مدیریت تغییرات سازمانی: در فرآیند تغییرات سازمانی مانند ادغام‌ها، تحولات ساختاری یا تغییرات فناوری، مشاوران منابع انسانی نقش حیاتی در مدیریت این تغییرات ایفا می‌کنند. آنها به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا برنامه‌های تغییر را تدوین و اجرا کنند و کارکنان را برای پذیرش و سازگاری با این تغییرات آماده سازند.
• مدیریت بحران: در مواقع بحرانی مانند تعدیل نیرو یا بحران‌های مالی، مشاوران منابع انسانی می‌توانند به سازمان‌ها کمک کنند تا با کمترین آسیب از این بحران‌ها عبور کنند. این شامل برنامه‌ریزی برای کاهش استرس کارکنان و حفظ انگیزه آنها در دوران بحران است.

۴. دسته چهارم: توسعه فرهنگ سازمانی:

• ترویج ارزش‌ها و فرهنگ سازمانی: مشاوران منابع انسانی به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا فرهنگ سازمانی مطلوبی را ترویج دهند. این شامل تدوین و اجرای برنامه‌هایی است که ارزش‌ها و مأموریت سازمان را منعکس کنند و باعث افزایش تعلق و همبستگی کارکنان شوند.
• ارتقاء روابط کارکنان: توسعه روابط مثبت و سازنده بین کارکنان و مدیران یکی از اهداف اصلی مشاوران منابع انسانی است. آنها برنامه‌هایی برای بهبود ارتباطات داخلی، حل اختلافات و افزایش همکاری بین تیم‌ها طراحی و اجرا می‌کنند.

مشاوره منابع انسانی نقش‌های متعددی در سازمان‌ها ایفا می‌کند. در دنیای کسب و کار امروز، داشتن یک مشاور منابع انسانی ماهر و با تجربه می‌تواند تفاوت بزرگی در موفقیت سازمان ایجاد کند.

اهمیت مشاوره منابع انسانی در کسب و کار

برخی از دلایل اهمیت مشاوره منابع انسانی در کسب وکار عبارتند از:

• بهبود بهره‌وری: با بهبود فرآیندهای منابع انسانی، سازمان‌ها می‌توانند بهره‌وری کارکنان خود را افزایش دهند.
• کاهش هزینه‌ها: مشاوران منابع انسانی می‌توانند راهکارهایی برای کاهش هزینه‌های مربوط به استخدام، آموزش و نگهداشت کارکنان ارائه دهند.
• افزایش انگیزه کارکنان: با ایجاد محیط کاری مثبت و حمایت از توسعه فردی، مشاوران منابع انسانی می‌توانند انگیزه کارکنان را افزایش دهند.
• انطباق با قوانین: مشاوران منابع انسانی به سازمان‌ها کمک می‌کنند تا با قوانین و مقررات کاری همسو شوند و از مشکلات قانونی جلوگیری کنند.
• ارتقاء فرهنگ سازمانی: آنها به ایجاد و تقویت فرهنگ سازمانی مثبت و همسو با ارزش‌های سازمان کمک می‌کنند.

تاثیرات مشاوره منابع انسانی در کسب و کار

۱. بهبود بهره‌وری سازمانی

• بهینه‌سازی فرآیندهای منابع انسانی
• افزایش انگیزه کارکنان

۲. کاهش هزینه‌ها

• کاهش هزینه‌های استخدام و آموزش
• کاهش نرخ ترک کار

۳. ارتقاء فرهنگ سازمانی

• تقویت ارزش‌ها و مأموریت سازمان
• بهبود روابط داخلی

۴. تسهیل فرآیندهای تغییر

• مدیریت تغییرات سازمانی
• تسهیل تطبیق با قوانین و مقررات

۵. توسعه رهبری و مدیریت

• شناسایی و پرورش رهبران آینده
• بهبود مهارت‌های مدیریتی

چه کسب وکارهایی بیشتر می‌توانند از مشاوره منابع انسانی بهره ببرند؟

مشاوره منابع انسانی می‌تواند برای سازمان‌ها و کسب‌وکارهای مختلف مفید باشد، اما برخی سازمان‌ها به طور خاص می‌توانند از این نوع مشاوره بهره بیشتری ببرند. در ادامه، به برخی از این سازمان‌ها و دلایل نیاز آنها به مشاوره منابع انسانی می‌پردازیم:

۱. شرکت‏های SME (شرکت‏های کوچک و متوسط):

• کمبود تخصص و تجربه در منابع انسانی و نیاز به تخصص‏های متنوع: بسیاری از شرکت‌هایSME به دلیل محدودیت منابع مالی و انسانی، تیم‌های منابع انسانی کوچک و یا غیرتخصصی دارند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند تخصص و تجربه لازم را برای طراحی و پیاده‌سازی سیاست‌ها و رویه‌های منابع انسانی به این شرکت‌ها ارائه دهند و به SMEها کمک کنند تا نیازهای منابع انسانی خود را به طور جامع‌تری برآورده کنند.
• مدیریت رشد و توسعه و توسعه ساختار سازمانی: شرکت‌های SME که به سرعت در حال رشد هستند، با چالش‌های منابع انسانی پیچیده‌تری مواجه می‌شوند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به مدیریت این رشد کمک کنند و اطمینان حاصل کنند که ساختارها و فرآیندهای منابع انسانی با سرعت رشد همگام هستند.

همچنین می‌توانند به SMEها در توسعه و بهینه‌سازی ساختار سازمانی کمک کنند تا نقش‌ها و مسئولیت‌ها به طور موثری تعریف شوند و مسیرهای شغلی روشن ایجاد گردد.

• بهبود فرآیندهای جذب و استخدام: در بازار کار رقابتی، جذب و نگهداشت استعدادها برای SMEها چالش‌برانگیز است. مشاوران منابع انسانی می‌توانند استراتژی‌های موثری برای جذب و استخدام توسعه دهند و فرایندهای جذب و استخدام را بهینه‏سازی کنند که به شرکت کمک کند تا بهترین استعدادها را جذب کند.
• نیاز به مهارت‏های جدید و توسعه و آموزش کارکنان در راستای افزایش بهره‏وری: با تغییرات سریع در فناوری و بازار، کارکنان نیاز به توسعه مهارت‌های جدید دارند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند برنامه‌های آموزشی و توسعه‌ای طراحی و اجرا کنند که به افزایش مهارت‌ها و توانمندی‌های کارکنان کمک کند و هم بتواند بهره‏وری کارکنان را افزایش دهد.
• مدیریت عملکرد و انگیزش کارکنان: مشاوران منابع انسانی می‌توانند سیستم‌های ارزیابی عملکرد موثری را طراحی کنند که به مدیران کمک می‌کند تا عملکرد کارکنان را به دقت و منصفانه ارزیابی کنند و بازخورد مؤثری ارائه دهند. همچنین می‌توانند برنامه‌های انگیزشی طراحی کنند که به افزایش انگیزش کارکنان کمک کند.
• بهبود فرهنگ سازمانی و روابط کاری: مشاوران منابع انسانی می‌توانند به توسعه و تقویت فرهنگ سازمانی کمک کنند که منعکس‌کننده ارزش‌ها و مأموریت شرکت است. همچنین می‌توانند به مدیریت تعارضات و اختلافات بین کارکنان کمک نمایند و برنامه‌هایی برای بهبود روابط کاری و ارتقاء همکاری بین کارکنان طراحی کنند.

۲. شرکت‌های استارتاپ‌:

• نیاز به ساختاردهی و فرآیندهای منابع انسانی: استارتاپ‌ها معمولاً در مراحل اولیه رشد خود فاقد ساختار و فرآیندهای منابع انسانی مستحکم هستند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به آنها در ایجاد این ساختارها، تدوین سیاست‌ها و رویه‌ها، و جذب و نگهداشت استعدادها کمک کنند.
• مدیریت رشد سریع: بسیاری از استارتاپ‌ها رشد سریعی را تجربه می‌کنند که می‌تواند مدیریت منابع انسانی را پیچیده کند. مشاوران منابع انسانی با تجربه در مدیریت رشد سریع می‌توانند به این شرکت‌ها کمک کنند تا به طور موثری این چالش‌ها را مدیریت کنند.

۳. شرکت‌های بزرگ و پیچیده:

• مدیریت پیچیدگی‌های منابع انسانی: شرکت‌های بزرگ با پیچیدگی‌های زیادی در مدیریت منابع انسانی مواجه هستند. این شرکت‌ها نیاز به سیستم‌های پیشرفته‌ای برای مدیریت فرآیندهای منابع انسانی دارند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به طراحی و پیاده‌سازی این سیستم‌ها کمک کنند.
• هماهنگی بین واحدها و شعب مختلف: شرکت‌های بزرگ معمولاً دارای واحدها و شعب مختلفی هستند که نیاز به هماهنگی و انسجام در سیاست‌ها و رویه‌های منابع انسانی دارند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به ایجاد هماهنگی بین این واحدها کمک کنند.

۴. سازمان‌های غیرانتفاعی:

• مدیریت منابع محدود: سازمان‌های غیرانتفاعی معمولاً با منابع مالی محدود مواجه هستند. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به این سازمان‌ها کمک کنند تا به طور مؤثری منابع انسانی خود را مدیریت کرده و بهره‌وری را افزایش دهند.
• افزایش تعامل و انگیزه کارکنان و داوطلبان: مشاوران منابع انسانی می‌توانند برنامه‌هایی برای افزایش تعامل و انگیزه کارکنان و داوطلبان طراحی و اجرا کنند که به تحقق اهداف سازمان‌های غیرانتفاعی کمک می‌کند.

در صورت داشتن چه زیرساخت‏هایی بهتر می‏توان از مشاوره منابع انسانی در کسب و کار استفاده نمود؟

برای بهره‌برداری مؤثر از مشاوره منابع انسانی، نیاز است یک سازمان زیرساخت‌های مناسبی داشته باشد که شامل سیستم‌ها، فرآیندها و فرهنگ سازمانی است. این زیرساخت‌ها به مشاوران منابع انسانی کمک می‌کنند تا بتوانند به بهترین نحو راهکارهای خود را اجرا کنند. در ادامه به بررسی این زیرساخت‌ها می‌پردازیم:

۱. سیستم‌های فناوری اطلاعات و سیستم‏های مدیریت منابع انسانی (HRIS): داشتن یک سیستم مدیریت منابع انسانی به سازمان کمک می‌کند تا اطلاعات کارکنان را به صورت منسجم و دقیق نگهداری کند. این سیستم‌ها شامل ماژول‌هایی برای مدیریت داده‌های کارکنان، ارزیابی عملکرد، حقوق و دستمزد، و آموزش و توسعه هستند.

۲. فرآیندها و رویه‌های مستند شده: وجود فرآیندهای مستند و تعریف‌شده به مشاوران منابع انسانی کمک می‌کند تا بهینه‌سازی‌های لازم را در این فرآیندها انجام دهند و بهترین شیوه‌ها را پیاده‌سازی کنند.

۳. فرهنگ سازمانی حمایت‏گر شامل پذیرش تغییرات و تعهد به توسعه حرفه‏ای و ارتباطات باز و شفاف: فرهنگ سازمانی باید به گونه‌ای باشد که پذیرای تغییرات و بهبودها باشد و توسعه حرفه‏ای و یادگیری و ارتباطات باز را ترویج دهد تا مشاوره منابع انسانی بتواند اثر بیشتری در سازمان به وجود آورد.

۴. حمایت مدیریتی: حمایت و تعهد مدیریت ارشد سازمان به تغییرات و بهبودهای منابع انسانی بسیار مهم است. مدیریت ارشد باید نقش فعالی در حمایت از ابتکارات منابع انسانی داشته باشد. همچنین مشارکت مدیران میانی در اجرای تغییرات نیز مهم می‏باشد و به مشاوران منابع انسانی اجازه می‏دهد تا بهبودهای موردنیاز را اجرا کنند.

داشتن این زیرساخت‌ها به سازمان کمک می‌کند تا از تخصص و تجربه مشاوران منابع انسانی بهره‌برداری کامل کند و به اهداف استراتژیک خود دست یابد.

بهترین زمان استفاده از مشاوره منابع انسانی در یک کسب وکار چه زمانی است؟

زمان مناسب برای استفاده از مشاوره منابع انسانی در یک سازمان بسته به شرایط و نیازهای خاص سازمان متفاوت است. با این حال، برخی از موقعیت‌ها وجود دارد که در آنها استفاده از مشاوره منابع انسانی می‌تواند بسیار مفید باشد. در ادامه به بررسی این موقعیت‌ها می‌پردازیم:

۱. شروع یا رشد سریع کسب‌وکار

• استارتاپ‌ها و کسب‌وکارهای جدید: در مراحل اولیه تأسیس یک استارتاپ یا کسب‌وکار جدید، تدوین سیاست‌ها و رویه‌های منابع انسانی اهمیت زیادی دارد. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به این سازمان‌ها کمک کنند تا ساختارهای منابع انسانی مناسب را از ابتدا ایجاد کنند و از اشتباهات پرهزینه جلوگیری کنند.
• رشد سریع سازمان: زمانی که یک سازمان در حال تجربه رشد سریع است، نیاز به سیستم‌های منابع انسانی قوی و کارآمد بیشتر احساس می‌شود. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به مدیریت این رشد کمک کنند و اطمینان حاصل کنند که فرآیندهای منابع انسانی با سرعت رشد همگام هستند.

۲. مواجهه با چالش‌های منابع انسانی

• نرخ بالای ترک خدمت: اگر سازمان با نرخ بالای ترک خدمت کارکنان مواجه است، استفاده از مشاوره منابع انسانی می‌تواند به شناسایی علل و ارائه راهکارهای مناسب برای کاهش این نرخ کمک کند.
• مشکلات در جذب و استخدام: اگر سازمان با چالش‌هایی در جذب و استخدام نیروی کار مناسب مواجه است، مشاوران منابع انسانی می‌توانند به بهبود فرآیندهای جذب، ارزیابی و استخدام کمک کنند.

۳. تغییرات سازمانی

• ادغام و تملیک: در مواقع ادغام با سایر شرکت‌ها یا تملیک، هماهنگی منابع انسانی و مدیریت تغییرات ضروری است. مشاوران منابع انسانی می‌توانند به مدیریت این تغییرات و یکپارچه‌سازی فرهنگ‌ها و سیستم‌های منابع انسانی کمک کنند.
• تغییرات ساختاری: در صورت انجام تغییرات ساختاری بزرگ مانند مهندسی مجدد سازمانی یا تغییرات مدیریتی، مشاوران منابع انسانی می‌توانند به طراحی و اجرای استراتژی‌های مناسب برای مدیریت این تغییرات کمک کنند.

۴. بهبود عملکرد و بهره‌وری

• ارزیابی عملکرد: اگر سازمان نیاز به بهبود سیستم‌های ارزیابی عملکرد دارد، مشاوران منابع انسانی می‌توانند سیستم‌های جدیدی را طراحی و پیاده‌سازی کنند که به بهبود کارایی و انگیزش کارکنان کمک کند.
• توسعه مهارت‌ها و آموزش: زمانی که نیاز به توسعه مهارت‌ها و آموزش کارکنان بیشتر احساس می‌شود، مشاوران منابع انسانی می‌توانند برنامه‌های آموزشی و توسعه‌ای مناسب را تدوین و اجرا کنند.

۵. در شرایط دیگری از جمله بهبود فرهنگ سازمانی و انطباق با قوانین و مقررات

استفاده از مشاوره منابع انسانی می‌تواند در مواقع مختلفی از عمر یک سازمان مفید باشد. با بهره‌گیری از مشاوره منابع انسانی در این زمان‌ها، سازمان‌ها می‌توانند بهبودهای قابل توجهی در مدیریت منابع انسانی، افزایش بهره‌وری، کاهش هزینه‌ها و ارتقاء فرهنگ سازمانی خود داشته باشند و در نهایت به اهداف استراتژیک خود دست یابند.

اگر شما هم هر کدام از چالش‌های فوق را تجربه کرده‌اید، تیم مشاوران نجات آماده همراهی با شماست. ما می‌توانیم در طراحی سیستم‌های جذب، حفظ، ارزیابی عملکرد و تمام مواردی که در این مقاله ذکر شد همراه شما باشیم تا تیمی منسجم، متعهد و قوی بسازید.

بیشتر بخوانید :

• استراتژی توسعه کسب و کار
• آموزش و توسعه کسب و کار
• توسعه کسب و کار در شرکت کوچک و متوسط
• بیزینس پلن کسب و کارهای کوچک و متوسط
• چطورکسب و کار موفق داشته باشید؟
• مدل کسب و کار بر اساس چه منطقی کار می‌کند؟
• سبکهای مختلف مشاوره کسب و کار
• ۷ روش توسعه کسب‌و‌کار
• ماهیت مدل کسب و کار
• چالشهای شرکتهای SME برای رشد و موفقیت
• استراتژی چیست و چه نقشی در دستیابی به اهدافمان دارد؟
• حوزه های مختلف کسب و کار